مقالات شطرنج

زندگی نامه بابی فیشر

رابرت جیمز بابی فیشر ( Robert James Fischer ) متولد ۱۸ اسفند سال ۱۳۲۱ شمسی ( March 9, 1943 ) در شیکاگو آمریکا بود. او یک استاد بزرگ آمریکایی و یازدهمین قهرمان شطرنج جهان بود. بابی فیشر یک اعجوبه شطرنج بود، اولین قهرمانی خود را از هشت دوره قهرمانی ایالات متحده را در سن 14 سالگی به دست آورد. در این مقاله میخواهیم سری به زندگی نامه بابی فیشر و مسابقات، افتخارات و کتاب های نوشته شده توسط او بپردازیم، پس همراه شطرنج ایران باشید.

نگاهی کوتاه به زندگی نامه بابی فیشر

در سال ۱۹۶۴ میلادی. او امتیاز خیره کننده ۱۱ – ۰ ( ۱۱ برد بدون هیچ باخت ) را کسب کرد. در تمام مدت تاریخ این مسابقات کسی موفق به کسب این امتیاز نشده بود. بابی با پیروزی در آن مسابقات موفق به راهیابی به مسابقات قهرمانی شطرنج جهان در سال ۱۹۷۲ میلادی شد.

فیشر مسابقات با مارک تایمانوف ( Mark Taimanov ) و بنت لارسن ( Bent Larsen ) را با امتیاز 6-0 شکست داد. فیشر پس از پیروزی در یک مسابقه مقدماتی دیگر مقابل تیگران پطروسیان ( Tigran Petrosian )، در مسابقه قهرمانی مقابل بوریس اسپاسکی ( Boris Spassky ) از اتحاد جماهیر شوروی در ریکیاویک، ایسلند پیروز شد.

این مسابقه که به عنوان یک رویارویی جنگ سرد بین ایالات متحده و اتحاد جماهیر شوروی منتشر شد، بیش از هر مسابقه قهرمانی شطرنج قبل یا بعد از آن، توجه جهانی را به خود جلب کرد. در سال 1975، فیشر از دفاع از عنوان خود امتناع کرد، زیرا توافقی با فیده ( FIDE )، نهاد حاکم بین المللی شطرنج، بر سر شرایط مسابقه حاصل نشد.

در نتیجه، آناتولی کارپوف از کشور شوروی که رقیب ( Challenger ) او بود، به طور پیش فرض قهرمان جهان شد پس از این اتفاق بابی از انظار عمومی ناپدید شد و گه گاه در بعضی از مکان‌ها و برنامه‌های تلویزیونی دیده می‌شد. در سال 1992، او دوباره برگشت تا در یک مسابقه مجدد اما غیررسمی مقابل اسپاسکی پیروز شود این مسابقه در یوگسلاوی که در آن زمان تحت تحریم سازمان ملل بود، برگزار شد.

شرکت او در آن مسابقه منجر به درگیریش با دولت ایالات متحده شد که به فیشر هشدار داد که شرکت او در این مسابقه دستور اجرایی اعمال تحریم های ایالات متحده علیه یوگسلاوی را نقض می کند. دولت آمریکا در نهایت حکم بازداشت او را صادر کرد. پس از آن، فیشر به عنوان یک مهاجر زندگی کرد.

در سال 2004، او در ژاپن دستگیر شد و چندین ماه به دلیل استفاده از گذرنامه ای که دولت ایالات متحده آن را باطل کرده بود، بازداشت شد. در نهایت با قانون خاصی از پارلمان ایسلند به او تابعیت ایسلند اعطا شد که به او اجازه داد تا زمان مرگش در سال 2008 در آنجا زندگی کند.

کتاب بابی فیشر

فیشر کمک های ماندگار زیادی به شطرنج کرد. کتاب 60 بازی خاطره انگیز من ( My 60 Memorable Games ) که در سال 1969 منتشر شد، در ادبیات شطرنج به عنوان یک مطالعه ضروری شناخته می شود. در دهه 1990، او یک سیستم زمان بندی اصلاح شده شطرنج را به ثبت رساند که پس از هر حرکت یک افزایش زمان به بازیکن اضافه می کرد ( سیستم فیشر )، که اکنون به عنوان یک سیستم استاندارد در مسابقات رده بالا و بازی های سطح جهانی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

همچنین کتاب بابی فیشر شطرنج را آموزش میدهد مقدمه ای از تکنیک ها و اصول اساسی شطرنج می باشد. در این کتاب شطرنج هدف آموزش تاکتیک هایی به مبتدیان است که در قالب حملات مات کننده می باشد.

او همچنین شطرنج تصادفی فیشر ( Fischer random chess ) را اختراع کرد که به نام شطرنج 960 ( chess960 ) نیز شناخته می شود، یک نوع بازی شطرنج که در آن موقعیت اولیه مهره ها به یکی از 960 حالت ممکن به صورت تصادفی چیده می شود.

سال‌های اولیه بابی فیشر

 بابی فیشر در بیمارستان مایکل ریس ( Michael Reese Hospital ) در شیکاگو، ایلینوی، در 9 مارس 1943 به دنیا آمد. مادر او، رجینا وندر فیشر ( Regina Wender Fischer )، یک شهروند ایالات متحده بود که در سوئیس متولد شد. پدر و مادر او یهودیان لهستانی بودند.

رجینا که در سنت لوئیس، میسوری ( St. Louis, Missouri ) بزرگ شد، معلم، پرستار رسمی و بعداً پزشک شد. پس از فارغ التحصیلی از کالج در نوجوانی، رجینا برای دیدار برادرش به آلمان سفر کرد. در آنجا بود که او با هرمان جوزف مولر، Hermann Joseph Muller) ) ژنتیک شناس که بعدا موفق به کسب جایزه نوبل گردید، آشنا شد و هرمان جوزف او را متقاعد کرد که برای تحصیل پزشکی به مسکو برود.

رجینا در اولین دانشگاه پزشکی دولتی مسکو I.M. Sechenov ثبت نام کرد و در آنجا با هانس گرهارت فیشر ( Hans-Gerhardt Fischer )، معروف به جراردو لیبشر ( Gerardo Liebscher ) آشنا شد. هانس گرهارت فیشر یک بیوفیزیکدان آلمانی بود که در نوامبر 1933 با ارجینا ازدواج کرد.

در سال 1938 هانس گرهارت و رجینا صاحب یک دختر به نام جوآن فیشر ( Joan Fischer Targ ) شدند. ظهور دوباره یهودستیزی در دوران استالین ( Stalin ) باعث شد رجینا با جوآن به پاریس برود، جایی که رجینا معلم انگلیسی شد. تهدید تهاجم آلمان باعث شد که او و جوآن در سال 1939 به ایالات متحده بروند.

رجینا و هانس گرهارت قبلاً در مسکو از هم جدا شده بودند، اگرچه آنها تا سال 1945 رسماً طلاق نگرفتند. در زمان تولد پسرش، رجینا بی خانمان بود و برای حمایت از خانواده خود به مشاغل و مدارس مختلف در سراسر کشور رفت. او درگیر فعالیت های سیاسی بود و بابی و جوآن را به عنوان یک والد مجرد بزرگ کرد. در سال 1949، رجینا به همراه دو فرزندش به منهتن ( Manhattan ) نقل مکان کرد و سال بعد به بروکلین، شهر نیویورک، جایی که او برای مدرک کارشناسی ارشد خود در رشته پرستاری تحصیل کرد و متعاقباً شروع به کار در آن رشته کرد.

شروع شطرنج برای بابی فیشر

در مارس 1949، بابی شش ساله و خواهرش جوآن، نحوه بازی شطرنج را با استفاده از دستورالعمل‌های مجموعه‌ای که در یک فروشگاه شیرینی خریده بود، یاد گرفتند. هنگامی که جوآن علاقه خود را به شطرنج از دست داد و رجینا زمانی برای بازی نداشت، فیشر تنها ماند و مجبور شد تا بسیاری از اولین بازی های خود را علیه خودش انجام دهد.

زمانی که خانواده فیشر در آن تابستان در Patchogue، لانگ آیلند، نیویورک ( Patchogue, Long Island, New York ) تعطیلات خود را سپری می کردند، بابی کتابی از بازی های قدیمی شطرنج را پیدا کرد و آن را به شدت مطالعه کرد. در سال 1950، خانواده به بروکلین نقل مکان کرد و ابتدا به یک آپارتمان در گوشه خیابان یونیون و فرانکلین و سپس به یک آپارتمان دو خوابه در خیابان  لینکلن 560 پلاس نقل مکان کردند.

در آنجا بود که بابی فیشر به زودی به گونه ای در بازی شطرنج غرق شد که مادرش رجینا می ترسید که او بیش از حد وقت خود را تنها می گذراند. به همین دلیل، در تاریخ 14 نوامبر 1950، رجینا یک کارت پستال به روزنامه Brooklyn Eagle فرستاد تا آگهی ای را برای جستجوی کودکان دیگری در سن بابی که علاقه مند به بازی شطرنج هستند، قرار دهد.

این روزنامه آگهی او را رد کرد، زیرا هیچ کس نمی‌توانست بفهمد چگونه آن را طبقه‌بندی کند، اما درخواست او را به هرمان هلمز ( Hermann Helms )، “رئیس شطرنج آمریکا” فرستادند که به او گفت که استاد مکس پاوی ( Max Pavey )، قهرمان سابق اسکاتلند، یک مسابقه سیمولتانه در نمایشگاه در 17 ژانویه 1951 برگزار خواهد کرد.

فیشر در نمایشگاه بازی کرد، اگرچه او 15 دقیقه دوام آورد و تماشاگران را مجذوب خود کرد، اما در نهایت مغلوب استاد مکس پاوی شد. یکی از تماشاگران، رئیس باشگاه شطرنج بروکلین ( Brooklyn Chess Club ) کارماین نیگرو ( Carmine Nigro )، یک حرفه‌ای شطرنج آمریکایی با قدرت نزدیک به مستر و یک مربی بود.

نیگرو از بازی فیشر به شدت تحت تاثیر قرار گرفت و او را به باشگاه معرفی کرد و شطرنج را به او آموخت. فیشر درباره زمان خود با نیگرو گفت: ( آقای نیگرو شاید بهترین بازیکن دنیا نبود، اما یک معلم خیلی خوب بود. ملاقات با او احتمالاً یکی از عوامل تصمیم‌گیری من برای پیشرفت در شطرنج بود ).

نیگرو برای بابی فیشر اولین تورنمنت شطرنج را در سال ۱۹۵۲ در خانه خود برگزار کرد. در تابستان سال ۱۹۵۵، فیشر، در آن زمان ۱۲ ساله، به باشگاه شطرنج منهتن ( Manhattan Chess Club ) پیوست. رابطه فیشر با نیگرو تا سال ۱۹۵۶، زمانی که نیگرو محل زندگی خود را جابه‌جا کرد، ادامه داشت.

باشگاه شطرنج هاثورن

در ژوئن 1956، فیشر شروع به حضور در باشگاه شطرنج هاوتورن ( Hawthorne Chess Club ) کرد، که در خانه مربی جان “جک” و. کالینز ( John “Jack” W. Collins ) قرار داشت. کالینز شطرنج را به کودکان آموزش داد و به عنوان معلم فیشر توصیف شده است، اما خود کالینز اشاره کرده است که در واقع فیشر را آموزش نداده است و احتمالاً رابطه بین آنها به عنوان یک رابطه راهنمایی و مشاوره دهندگی دقیق تر است.

بابی فیشر هزاران بازی برق آسا را با کالینز و دیگر بازیکنان قوی انجام داد، کتاب‌های کتابخانه بزرگ شطرنج کالینز را مطالعه کرد و تقریباً خانه‌ی کالینز خانه‌ی دوم او بود. در مارس 1956، باشگاه شطرنج Log Cabin در West Orange، نیوجرسی (مستقر در خانه بنیانگذار و حامی میلیونر عجیب و غریب خود، Elliott Forry Laucks)، فیشر را به یک تور به کوبا برد، جایی که او یک نمایش همزمان با ۱۲ بازیکن در باشگاه شطرنج Capablanca هاوانا داد و در آن 10 بازی را برد و 2 بازی را مساوی کرد.

در این تور، باشگاه مقابله هایی را با باشگاه های دیگری داشت. فیشر به عنوان دومین بازیکن تیم، پشت نخستین بازیکن، International Master Norman Whitaker، قرار گرفت. وی و فیشر بالاترین امتیازات تیم را کسب کردند، هر کدام 5.5 امتیاز از 7 بازی.

بر اساس رتبه بندی بابی فیشر و نتایج قوی بدست آمده او، USCF از او دعوت کرد تا در مسابقات قهرمانی ایالات متحده در سال 1957/58 بازی کند. این مسابقات شامل شش بار قهرمان ایالات متحده، ساموئل رشفسکی ( Samuel Reshevsky, )، مدافع قهرمان ایالات متحده، آرتور بیسگویر ( Arthur Bisguier )، و ویلیام لومباردی ( William Lombardy )، که در ماه اوت قهرمانی جوانان جهان را برده بود، می‌شد.

Bisguier پیش بینی کرد که فیشر “خیلی دوام نیاورده و با نتیجه‌ی نچندان بد حذف گردد”. علیرغم تمام پیش‌بینی‌ها برعکس، فیشر هشت برد و پنج تساوی به ثمر رساند تا با اختلاف یک امتیازی، با مجموع 10½ امتیاز ( از 13 امتیاز ) برنده مسابقات شود. هنوز دو ماه مانده به تولد 15 سالگی، فیشر جوانترین قهرمان تاریخ ایالات متحده شد.

از آنجایی که قهرمانی در آن سال، قهرمانی منطقه ای ایالات متحده نیز بود، پیروزی بابی فیشر عنوان استاد بین المللی ( IM ) را برای او به ارمغان آورد. پیروزی فیشر در مسابقات قهرمانی ایالات متحده باعث شد تا در سال 1958 در Portorož Interzonal شرکت کند، که گام بعدی او برای به چالش کشیدن قهرمان جهان بود.

قهرمانی

مسابقات قهرمانی شطرنج جهان 1972 رویدادی برای تعیین قهرمان شطرنج جهان بین بابی فیشر از ایالات متحده و مدافع عنوان قهرمانی بوریس اسپاسکی از اتحاد جماهیر شوروی بود. این مسابقه در ورزشگاه Laugardalshöll در ریکیاویک ایسلند ( Reykjavík, Iceland ) برگزار شد و به عنوان مسابقه قرن لقب گرفت.

بابی فیشر اولین آمریکایی متولد ایالات متحده بود که عنوان جهانی را به دست آورد و دومین آمریکایی بود که به عنوان قهرمان شطرنج جهان شناخته شد (ویلهلم اشتاینیتز، اولین قهرمان جهان، در سال 1888 لقب گرفت  که شهروند آمریکایی بود). برد فیشر همچنین برای مدت کوتاهی به 24 سال تسلط شوروی بر مسابقات قهرمانی جهان پایان داد.

نویسنده : حامد جدیر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا